Case

Een nieuwe kleinschalige manier van werken voor een grote zorgorganisatie

Adviesvraagstuk

Careyn kiest voor een andere manier van werken. Persoonlijke zorg en welzijn moet in de directe leefomgeving van de klant georganiseerd worden. Ook wil Careyn het weer leuk en boeiend maken voor de professional. Als grote zorgaanbieder (ruim 500 miljoen omzet, 15.000 medewerkers, zeer uitgestrekt werkgebied) wil Careyn naar een kleinschalige opzet.

Het managementadvies dat CC zorgadviseurs geeft vanuit In voor Zorg! bestaat uit verschillende vormen, waaronder zelfsturende teams, kleinschalig organiseren in de wijk / het dorp, en programma-ondersteuning bij de ontwikkelaanpak.

De klantvraag

Hoe kun je ervoor zorgen dat een grote zorgorganisatie toch kleinschalig blijft? Hoe bieden we onze klant een integraal pakket van wonen, welzijn, diensten en zorg? Hoe ziet een kleinschalige opzet eruit, te beginnen in de thuiszorg? Welke kaders, regelruimte en handreikingen kunnen we onze teams hierin bieden? En hoe komen we tot een ‘formule’ die we in ons hele werkgebied kunnen toepassen?

Omschrijving project

Met Het Dorp beoogt Careyn een complete transformatie van de zorg en dienstverlening. Het streven hierbij is dat mensen zo lang mogelijk zelf thuis hun leven kunnen regelen, de mantelzorger en vrijwilligers optimaal ondersteund worden zodat de inzet van professionele zorgverleners kan worden uitgesteld.

Bouwstenen van Het Dorp zijn:

  • Lokaal: dichtbij de klant; gericht op de lokale situatie; wijkgericht.
  • Integraal: netwerk van professionals uit 1e en 2e lijn, informele zorg, overige actoren in de wijk.
  • Autonomie: autonomie geldt voor medewerkers en voor klanten. Meer vrijheid, meer verantwoordelijkheid.
  • Substitutie: vervangen van 2e door 1e lijnszorg; taakherschikking binnen 1e lijn; Vervangen van 1e lijn door 0e lijn.

Voor de veranderaanpak heeft Careyn zelf een programmadirecteur aangesteld. In voor Zorg! heeft programma-ondersteuning geboden.

Careyn is gaan werken met kleinschalige teams als spil in de wijk; wijkteams die zelf regelen wat nodig is. Geen onnodige administratieve rompslomp maar korte lijnen en snelle oplossingen. Voor de klant wil Careyn zorg en welzijn zo goed en eenvoudig mogelijk organiseren. Werken volgens ‘Het Dorp’ betekent: dichtbij en betrokken zijn en de nadruk leggen op zelfregie, preventie en samenwerken.
De thuiszorgteams doen dat samen met anderen: mantelzorgers, vrijwilligers, huisartsen, verzekeraars, paramedici, welzijn, ziekenhuizen, woningcorporaties, in het belang van de klant.

Aanpak en stappen

Gekozen is voor een ontwikkelaanpak. De basisopzet voor een zelfsturend thuiszorgteam is uitgeprobeerd in drie pilotteams. Na 9 maanden proefdraaien is hieruit een werkmodel ontwikkeld, met een beperkt kader, spelregels, checklist en stappenplan. Met deze ‘formule’ zijn daarna in het hele werkgebied kleine, zelfregelende thuiszorgteams opgezet, in alle regio’s, met in totaal 180 teams. De teams kregen daarvoor één jaar de tijd. Wijkverpleegkundigen uit de voorloperteams werden daarbij ingezet als ambassadeurs om hun ervaringen met andere collega’s te delen.

Uitdagingen in het project

Het gaat dus niet uitsluitend om zorg, maar ook om welzijn en preventie. De aandacht is met andere woorden ook gericht op het organiseren van de context: een veilige, solidaire omgeving. De thuiszorgteams gaan op pad om met collega’s vanuit wonen en welzijn in hun wijk tot een sluitende aanpak te komen.

Een andere uitdaging is de omvang en reikwijdte. Vanuit een pilot met drie teams naar een overdraagbare ‘formule’ naar in totaal 180 teams. Met daarbij de opgave, om teams de gelegenheid te geven voor hun aanpak en toch tot een redelijk eenduidige opzet binnen heel Careyn te komen. Dat vraagt om een goede balans tussen ontwikkelen en sturen.

De beoogde impact

Een nieuwe, kleinschalige opzet van de organisatie: met korte lijnen, simpele werkprocessen, minder bureaucratie, ondersteund door moderne ICT-oplossingen en tegen aanzienlijk lagere kosten. Met aan het voortouw zelfregelende thuiszorgteams.

Een typisch CC project

Via het programma In voor Zorg! is Hans Dijkema van CC Zorgadviseurs bij Het Dorp betrokken geweest als programmacoördinator. In de aanpak zijn professionals nauw betrokken. Tegelijk is met management op alle niveaus gezorgd voor draagvlak en benodigde randwoorden. Er is veel aandacht voor leren en kennisoverdracht. De organisatie zelf blijft eigenaar van het veranderproces.

Tools

Intussen zijn, samen met professionals en teammanagers, allerlei handreikingen voor de teams verzameld en klaar voor gebruik gemaakt. Deze ‘tools’ geven tips, voorbeelden en houvast bij onderwerpen als: versterking zelfregie van de cliënt, samenspel met mantelzorgers en vrijwilligers, de samenwerking met de huisarts, analyse van klantgroepen en van de eigen wijk. Op een speciale themawebsite zijn alle hulpmiddelen beschikbaar gemaakt, zie www.hetdorp.net.

Eind 2012 stonden de resultaten en ervaringen uit Het Dorp centraal tijdens een landelijk In voor Zorg-congres.